َا وَتَزْهَقَ أَنفُسُهُمْ وَهُمْ كَافِرُونَ؛ اموال  و اولادشان  به  اعجابت  نيفکند ، خدا مي  خواهد به  سبب  آنها در  دنياعذابشان  کند و در عين  کفر جان  بسپارند.
اموال و فرزنداني که خداوند در دنيا به آنان داده است تو را شگفت زده نکند، اين بدان خاطر نيست که ايشان نزد خداوند محترم اند، بلکه خداوند اين نعمت ها را به آنان داده است تا آنان را خوار و رسوا کند. « إِنَّمَا يُرِيدُ اللّهُ أَن يُعَذِّبَهُم بِهَا فِي الدُّنْيَا» خداوند مي خواهد آنان را با اين نعمت ها در دنيا عذاب دهد، بنابراين براي به دست آوردن آن خسته مي شوند و همواره ترسِ از دست دادن اين نعمات آنان را مضطرب کرده و نمي توانند آسوده خاطر از آن لذت ببرند.
بلکه همواره در سختي ها و مشقت رنج مي برند و اموال و  فرزندانشان آنان را از ياد خدا و جهان آخرت غافل مي نمايد، تا جايي که در حالي از دنيا منتقل مي شوند،« َتَزْهَقَ أَنفُسُهُمْ وَهُمْ كَافِرُونَ» جانهايشان بيرون مي رود که کافر هستند و محبت فرزندان همه چيز را از آنها گرفته است، پس در حال مرگ دلهايشان به آنها وابسته بود و براي آنها مي سوخت.وَلِلّهِ الْمَشْرِقُ وَالْمَغْرِبُ فَأَيْنَمَا تُوَلُّواْ فَثَمَّ وَجْهُ اللّهِ إِنَّ اللّهَ وَاسِعٌ عَلِيم ، مشرق و مغرب از آن خدا است، پس به هر طرف که رو کنید روی خدا آن جا است، همانا خداوند گشایشگر و دانا است.
« وَلِلّهِ الْمَشْرِقُ وَالْمَغْرِبُ» و مشرق و مغرب از آن خدا است . خداوند  به طور خاص این دو جهت را نام برده است چون این دو مکان، محّلی برای تجّلی نشانه های بزرگ خداوندند که عبارت از طلوع و غروب خورشیدمی باشد، و هرکس که صاحب این دو جهت باشد مالک تمام اطراف و جهات است. 
« فَأَيْنَمَا تُوَلُّواْ» پس به هر جهتی که رو کنید مادامی که روکردنتان به آن سو به فرمان خدا باشد، یااز سر ناچاری و داشتن عذر باشد، مانند آنکه به شما دستور داد که به کعبه رو کنید پس از آنکه به شما دستور داده بود که در نمازهایتان رو به سوی بیت المقدس بایستید، یا اگر در سفر بودید و خواستید بر پشت مرکب نماز سنت بخوانید، به شما امر شده است.
بر سر همان مرکب نماز بخوانید و قبله ی شما همان جهتی است که مرکب شما رو به سوی آن دارد. و یا اینکه چنانچه در جایی قرار گرفتید و ندانستید که جهت قبله کدام است، به شما دستور داده است که اجتهاد کنید و جهتی را انتخاب نمایید  و بر این اساس که این همان جهت کعبه است، بدان رو کنید. و اگر بعدا مشخص شد که تشخیص شما اشتباه بوده است ایرادی ندارد.
و یا چنانچه به دلیل مریضی یا هر مانع دیگری نتوانستید رو به سوی کعبه بایستید، در تمام این حالت ها، که یا معذور هستید یا مامور به هر جهتی رو کنید، آن جهت از گستره ی فرمانروایی خدا خارج نیست. « فَثَمَّ وَجْهُ اللّهِ إِنَّ اللّهَ وَاسِعٌ عَلِيمٌ» پس روی آن جا است، همانا خدا گشایشگر و دانا است.
در این آیه چهره برای خدا ثابت شده است، چهره ای که شایسته او است، و خداوند چهره ای دارد که هیچ چهره ای  به آن نمی ماند. و خداوند دارای فضل و صفاتی گسترده و عظیم است و به رازها و نیت ها دانا است. پس به سبب گشایشگری و دانایی اش مسئله ی روکردنتان را به سوی کعبه برایتان وسیع گرداند و آنچه را که به شما دستور داده است انجام دهید از شما می پذیرد.وَإِذَآ أُنزِلَتْ سُورَةٌ أَنْ آمِنُواْ بِاللّهِ وَجَاهِدُواْ مَعَ رَسُولِهِ اسْتَأْذَنَكَ أُوْلُواْ الطَّوْلِ مِنْهُمْ وَقَالُواْ ذَرْنَا نَكُن مَّعَ الْقَاعِدِينَ؛ چون  سوره  اي  نازل  شد که  به  خدا ايمان  بياوريد و با پيامبرش  به  جنگ   برويد ، توانگرانشان  از تو رخصت  خواستند و گفتند : ما را بگذار ، تا با آنهايي  که  بايد در خانه  نشينند در خانه  بنشينيم.
رَضُواْ بِأَن يَكُونُواْ مَعَ الْخَوَالِفِ وَطُبِعَ عَلَى قُلُوبِهِمْ فَهُمْ لاَ يَفْقَهُونَ؛ بدان  راضي  شده  اند که  قرين  خانه  نشينان  باشند ، بر دلهايشان  مهر نهاده ، شده  و نمي  فهمند.
خداوند متعال با بيان اينکه منافقان همواره در انجام عبادت تنبلي مي ورزند و سوره ها و آيات در آنان اثر نمي گذارد، مي فرمايد:« وَإِذَآ أُنزِلَتْ سُورَةٌ» و هرگاه سوره اي نازل شود که در آن به ايمان آوردن به خدا و جهاد در راه وي دستور داده شوند، « اسْتَأْذَنَكَ أُوْلُواْ الطَّوْلِ مِنْهُمْ» توانگران و مالداران و کساني که هيچ عذري ندارند و خداوند آنها را با اموال و فرزندان کمک کرده است از تو اجازه مي خواهند. آيا نبايد سپاس خدا را به جا بياورند و او را ستايش کنند و آنچه را که بر آنان واجب نموده و انجام آن را برايشان آسان کرده است انجام دهند؟! ولي آنان جز اينکه سستي کنند و اجازه بخواهند که به آنان اجازه داده شود تا در خانه بنشينند چيز ديگري را نپذيرفتند، « وَقَالُواْ ذَرْنَا نَكُن مَّعَ الْقَاعِدِينَ» و گفتند: ما را بگذار با خانه نشينان باقي بمانيم.
خداوند متعال مي فرمايد:« رَضُواْ بِأَن يَكُونُواْ مَعَ الْخَوَالِفِ» خشنود شدند به اينکه با زنان خانه نشين باقي بمانند. چگونه براي خود پسنديدند که با زنانِ خانه نشين باشند و به جهاد نروند؟! آيا درک و عقلي دارند که آنان را بر اين راهنمايي نمايد؟ يا « وَطُبِعَ عَلَى قُلُوبِهِمْ» بردلهايشان مهر زده شده است، پس دلهايشان خير را در نمي يابد و اراده اي براي انجام آنچه که مايه خير و رستگاري است ندارند؟ پس آنان منافع و مصلحت هاي خود را نمي فهمند، زيرا اگر واقعا مي فهميدند که چنين حالتي مقام و جايگاه مردانگي آنان را پايين مي آورد براي خود نمي پسنديدند.لَـكِنِ الرَّسُولُ وَالَّذِينَ آمَنُواْ مَعَهُ جَاهَدُواْ بِأَمْوَالِهِمْ وَأَنفُسِهِمْ وَأُوْلَـئِكَ لَهُمُ الْخَيْرَاتُ وَأُوْلَـئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ؛ ولي  پيامبر و کساني  که  با او ايمان  آورده  اند با مال  و جان  خود در راه   خدا جهاد کردند  نيکيها از آن  آنهاست  و آنهايند که  رستگارانند.
أَعَدَّ اللّهُ لَهُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِن تَحْتِهَا الأَنْهَارُ خَالِدِينَ فِيهَا ذَلِكَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ ؛ خدا برايشان  بهشتهايي  که  جويها در آن  روان  است  و در آنجا جاويدانند ،  آماده  کرده  است   اين  است  رستگاري  بزرگ.
خداوند متعال مي فرمايد: هرگاه منافقان از رفتن به جهاد تخلف ورزند خداوند مومنان را از آنان بي نياز مي نمايد، و خداوند بندگان و خواصي دارد که فضل خويش را به آنان اختصاص داده است، و آنان اين کار را انجام مي دهند. و آنان «الرَّسُولُ» محمد، پيامبر خدا(ص) « وَالَّذِينَ آمَنُواْ مَعَهُ جَاهَدُواْ بِأَمْوَالِهِمْ وَأَنفُسِهِمْ» و کساني که با او ايمان آوردند، با مال و جانشان بدون اينکه تنبلي و سستي نشان دهند، بلکه شادمان و سرحال جهاد کردند، « وَأُوْلَـئِكَ لَهُمُ الْخَيْرَاتُ» و آنان کساني هستند که خوبي هاي  فراوان در دنيا و آخرت براي ايشان است. « وَأُوْلَـئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ» و آنان کساني