ت که در نهاد آنان ریشه دوانده است. پس خداوند به آنان دستور می دهد که با بد کرداران مقابله به مثل نکنند و از آنها درگذرند و  به خدا محولشان کنند تا درباره آنان هر طور که می خواهد حکم کند. سپس فرمان خدا آمد و دستور داد با آنها جهاد کنند و خداوند خیال مومنان را از آنها راحت کرد، و مومنان بعضی را کشتند و بعضی را به بردگی گرفتند و بعضی را آواره کردند. « إِنَّ اللّهَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ» همانا خداوند بر هر چیزی توانا است.
سپس خداوند آنها را به بر پا داشتن نماز و پرداختن زکات و انجام امور خیر دستور داد و به آنها وعده نموده است که هر کار خیری انجام دهند نزد  خداوند ضایع نخواهد شد، و آن را نزد خداوند به طور کامل خواهند یافت. « إِنَّ اللّهَ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ» همانا خداوند به آنچه می کنید بینا است.إِلاَّ الَّذِينَ عَاهَدتُّم مِّنَ الْمُشْرِكِينَ ثُمَّ لَمْ يَنقُصُوكُمْ شَيْئًا وَلَمْ يُظَاهِرُواْ عَلَيْكُمْ أَحَدًا فَأَتِمُّواْ إِلَيْهِمْ عَهْدَهُمْ إِلَى مُدَّتِهِمْ إِنَّ اللّهَ يُحِبُّ الْمُتَّقِينَ ؛ مگر آن  گروه  از مشرکان  که  با ايشان  پيمان  بسته  ايد و در پيمان  خود  کاستي نياورده  اند و با هيچ  کس  بر ضد شما همدست  نشده  اند  با اينان  به  پيمان  خويش  تا پايان  مدتش  وفا کنيد ، زيرا خدا پرهيزگاران  را دوست   دارد.
اين بيزاري و برائت کامل و مطلق از همه مشرکان است. « إِلاَّ الَّذِينَ عَاهَدتُّم مِّنَ الْمُشْرِكِينَ» مگر مشرکاني که با آنان پيمان بسته ايد، و آنها پيمانشان را ادامه داده اند و چيزي از آنان سرنزده است که موجب نقض پيمان شود، پس آنها چيزي از آن نکاسته و هيچ کس را عليه شما ياري نکرده اند. بنابراين بايد پيمان آنها را تا وقتي که مدت آن به پايان مي رسد، تمام کنيد، خواه زمان آن کم باشد يا زياد، چون اسلام به خيانت کردن دستور نمي دهد، بلکه به وفا نمودن فرمان مي دهد. « إِنَّ اللّهَ يُحِبُّ الْمُتَّقِينَ» بي گمان خداوند پرهيزگاران را دوست دارد، کساني که آنچه را بدان دستور داده شده اند، انجام داده و از شرک و خيانت و ديگر گناهان پرهيز مي نمايد.فَإِذَا انسَلَخَ الأَشْهُرُ الْحُرُمُ فَاقْتُلُواْ الْمُشْرِكِينَ حَيْثُ وَجَدتُّمُوهُمْ وَخُذُوهُمْ وَاحْصُرُوهُمْ وَاقْعُدُواْ لَهُمْ كُلَّ مَرْصَدٍ فَإِن تَابُواْ وَأَقَامُواْ الصَّلاَةَ وَآتَوُاْ الزَّكَاةَ فَخَلُّواْ سَبِيلَهُمْ إِنَّ اللّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ ؛ و چون  ماههاي  حرام  به  پايان  رسيد ، هر جا که  مشرکان  را يافتيد بکشيد و، بگيريد و به  حبس  افکنيد و در همه  جا به  کمينشان  نشينيد  اما اگر توبه   کردند و نماز خواندند و زکات  دادند ، از آنها دست  برداريد ، زيرا خدا  آمرزنده  و مهربان  است.
خداوند متعال مي فرمايد:« فَإِذَا انسَلَخَ الأَشْهُرُ الْحُرُمُ» و چون ماههايي که خداوند جنگيدن با مشرکانِ داراي پيمان را در آن حرام نموده است به پايان رسيد، و آن ماهها عبارتند از چهارماهي که در آن به مشرکان مهلت داده شده است به رفت و آمد بپردازند. نيز عبارت است از  مدت زماني که بيشتر از چهارماه مي باشد؛ و آن براي مشرکاني است که مهلت بيشتري به آنان داده شده است پس آن گاه عهد و پيماني برگردن مسلمانان  نخواهد داشت.
« فَاقْتُلُواْ الْمُشْرِكِينَ حَيْثُ وَجَدتُّمُوهُمْ» پس مشرکان را هر زمان و در هر مکاني يافتيد، بکشيد.« وَخُذُوهُمْ» و آنها را به اسارت بگيريد. « وَاحْصُرُوهُمْ» و آنها را در تنگنا قرار دهيد، و نگذاريد در سرزمين خدا که آن را براي عبادت قرار داده است در آسايش به سر ببرند، ايشان صلاحتي سکني گزيدن در آن را ندارند و مستحق برخورداري از يک وجب از زمين خدا نمي باشند، زيرا زمين، زمين خداست، و آنها دشمنان خدا هستند و با خدا و پيامبرش مي جنگند و مي خواهند زمين از دين خدا خالي باشد، و خداوند نمي پذيرد مگر اينکه  نورش را کامل بگرداند، گرچه کافران اين را نپسندند. 
« وَاقْعُدُواْ لَهُمْ كُلَّ مَرْصَدٍ» و در هر گذرگاه و محلي که از آن مي گذرند به کمين آنها بنشينيد، و  به جهاد با آنان بپردازيد، و آنچه در توان داريد در اين راه مبذول داريد، و همواره اين کار را ادامه بدهيد تا آنها از شرک خود دست بردارند. بنابراين فرمود:« فَإِن تَابُواْ» اگر از شرک خود توبه کردند، « وَأَقَامُواْ الصَّلاَةَ» و نماز را با رعايت آداب و حقوق کامل برپا داشتند، « وَآتَوُاْ الزَّكَاةَ» و زکات را به مستحقان آن پرداختند، « فَخَلُّواْ سَبِيلَهُمْ» راه را بر آنان باز بگذاريد . يعني رهايشان کنيد و آنها بايد مانند شما زندگي  کنند؛ آنچه براي شماست براي آنان هم هست، و آنچه بر شماست بر آنان هم خواهد بود.
« إِنَّ اللّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ» بي گمان خداوند آمرزنده و مهربان است؛ کساني که توبه نمايند شرک و گناهان کوچکترشان را مي آمرزد، و با توفيق دادنشان براي توبه کردن و سپس پذيرفتن آن ، به آنان رحم مي فرمايد. و اين آيه بيانگر آن است که هرکس از ادا کردن نماز يا زکات  امتناع ورزد با  او جنگ خواهد شد تا اينکه نماز و زکات را ادا کند. همانطور که ابوبکر صديق (رضي الله عنه) در جنگ با کساني که پس از فوت پيامبر(ص) از پرداختن زکات امتناع ورزيدند به اين آيه استدلال نمود.وَإِنْ أَحَدٌ مِّنَ الْمُشْرِكِينَ اسْتَجَارَكَ فَأَجِرْهُ حَتَّى يَسْمَعَ كَلاَمَ اللّهِ ثُمَّ أَبْلِغْهُ مَأْمَنَهُ ذَلِكَ بِأَنَّهُمْ قَوْمٌ لاَّ يَعْلَمُونَ؛ و هر گاه  يکي  از مشرکان  به  تو پناه  آورد ، پناهش  ده  تا کلام  خدا را  بشنود ، سپس  به  مکاني  امنش  برسان  ، زيرا اينان  مردمي  نادانند.
آنچه که پيشتر در آيه « فَإِذَا انسَلَخَ الأَشْهُرُ الْحُرُمُ فَاقْتُلُواْ الْمُشْرِكِينَ حَيْثُ وَجَدتُّمُوهُمْ وَخُذُوهُمْ وَاحْصُرُوهُمْ وَاقْعُدُواْ لَهُمْ كُلَّ مَرْصَدٍ» پس وقتي که ماههاي حرام به پايان رسيد، مشرکان را هرکجا يافتيد، بکشيد و بگيريد و محاصره کنيد و در هر کمين گاهي به  کمين آنان بنشينيد، گذشت يک دستور کلي براي همه حالات و در مورد هر شخصي از مشرکين بود. 
اما در اينجا خداوند متعال بيان مي کند که اگر مصلحت اکتفا نمود، جايز بلکه واجب است برخي از آنان نزديک گردانده شوند. « وَإِنْ أَحَدٌ مِّنَ الْمُشْرِكِينَ اسْتَجَارَكَ » و اگر يکي از مشرکان از تو خواست که به او پناه بدهيد و او را از ضرر و زيان مصون داري تا کلام خدا را بشنود و در اسلام تامل کند. « فَأَجِرْهُ حَتَّى يَسْمَعَ كَلاَمَ اللّهِ» پس او را پناه بده تا کلام خداوند را بشنود. سپس اگر مسلمان شد که چه بهتر، وگرنه او را به محلي برسان که در آن از امنيت برخوردار گردد، چرا که کافران گروهي نادان هستند و ممکن است که استمرار آنها بر کفر به خاطر جهلشان باشد، و  هنگامي که جهل و ناداني آنان دور شود اسلام را برگزيدن، بنابراين  خداوند پيامبرش را دستور داد و  امتش نيز در  اجراي احکام با او برابرند که هر