اداش بزرگي را که مجاهدين به دست مي آورند از دست مي دهد.
سپس فرمود: « وَلَئِنْ أَصَابَكُمْ فَضْلٌ مِّنَ الله» و اگر بخششي از سوي خدا به شما برسد، يعني پيروزي و غنيمت بدست آوريد.« لَيَقُولَنَّ كَأَن لَّمْ تَكُن بَيْنَكُمْ وَبَيْنَهُ مَوَدَّةٌ يَا لَيتَنِي كُنتُ مَعَهُمْ فَأَفُوزَ فَوْزًا عَظِيمًا» انگار ميان شما و او دوستي و مودّتي نبوده است ، و مي گويد: « کاش آن جا بودم و به موفقيت بزرگي دست مي يافتم.» يعني آرزو مي کند که اي کاش در جنگ شرکت مي کرد و از غنيمت هاي بدست آمده بهره اي به او مي رسيد. 
زيرا هدفي جز به دست آوردن غنيمت ندارد . انگار ميان شما و او دوستي ايماني نبوده است، چرا که يکي از ويژگيهاي اخوت ايماني اين است که مومنان در جلب منافع و دفع مضار، خود را شريک يکديگر بدانند و چنانچه برادران مومنشان به خير و منفعتي دست يابند خوشحال گردند، و به سبب از دست رفتن منافع برادرانشان ناراحت شوند. و همه در راستاي سامان دادن به دين و دنياي خود تلاش کنند، اما کسي که فقط دنيا را آرزو مي کند از چنين روحيه ايماني برخوردار نيست.
يکي از مصاديق لطف و مهرباني خدا نسبت به بندگان اين است که رحمت خويش را از آنها دريغ نمي دارد، و درهاي رحمت خويش را از آنها دريغ نمي دارد، و درهاي رحمت خويش را به روي آنان نمي بندد، بلکه هرکس به کاري دست يازد که شايسته او نيست خداوند او را فرا مي خواند تا کمبودش را جبران کند، و خويشتن را اصلاح بگرداند.
پس خداوند آنان را به اخلاص و  بيرون رفتن براي جهاد دستور داد و فرمود: « فَلْيُقَاتِلْ فِي سَبِيلِ اللّهِ» يک قول در مورد اين آيه همين است که بيان شد، و اين صحيح ترين اقوال است. و گفته شده که معني آن چنين است:  مومناني که ايمانشان کامل است و در ايمانشان صادق هستند بايد در راه خدا بجنگند، « الَّذِينَ يَشْرُونَ الْحَيَاةَ الدُّنْيَا بِالآخِرَةِ» آنهايي که دنيا را به آخرت مي فروشند، چون به دنيا علاقه اي ندارند و مشتاق آخرت مي باشند. پس اينها مورد خطاب قرار مي گيرند، زيرا آنان به سبب ايمان کاملشان خود را براي جهاد با دشمنان آماده نموده اند، و ايمان کامل همين را اقتضا مي نمايد. و اما آنهايي که در جهاد سستي مي کنند، خداوند به آنها توجه و اعتنايي نمي کند، خواه براي جهاد بيرون روند يا در خانه هايشان بنشينند. اين مشابه آن فرموده ي خداوند متعال است که مي فرمايد: « قُل ءَامِنسوا بِهِ أَو لَا تُومِنُوا إِنَّ الَّذِينَ أُوتُوا العِلمَ مِن قَبلِهِ إِذا يتلَي عَلَيهِم يحزُّونَ لِلأذقَانِ سُجدَّاَ»بگو: « به آن اميان بياوريد يا ايمان نياوريد، همانا کساني که قبل از آن علم را  داده شده اند هرگاه بر ان تلاوت شود به سجده مي افتند». و در جايي ديگر مي فرمايد: «  فَإن يکفُربِهَا هَوُلَاءِ فَقَد وَکَّلنَا بِهَا قَومَّا لَّيسُوا بِهَا بِکَفرِينَ» اگر ايشان به آن کفر بورزند ما قومي را به گمارده ايم که به آن کافر نيستند. 
و گفته شده است که معني آن چنين است: جهادگران بايد با کفار و کساني بجنگند که زندگي دنيا را به بهاي آخرت مي خرند. پس در اين صورت کلمه « الَّذِينَ» در محل نصب مفعول است.
« وَمَن يُقَاتِلْ فِي سَبِيلِ اللّهِ» و هرکس در راه خدا بجنگد و جهاد کند، جهادي که خدا و پيامبرش به آن دستور داده اند، و در آن اخلاص داشته و هدفش رضاي خدا باشد، « فَيُقْتَلْ أَو يَغْلِبْ فَسَوْفَ نُؤْتِيهِ أَجْرًا عَظِيمًا» پس اگر کشته شود يا پيروز گردد، به او پاداش بزرگي خواهيم داد، و بر ايمان و دينش مي افزاييم و غنيمت زيادي نصيب او مي گردد، و ستايش و نام نيک از او برجاي مي ماند. پاداش مجاهدين در راه خدا چيزهايي است که خداوند در بهشت براي آنها آماده نموده است، که هيچ چشمي مانند آنرا نديده، و هيچ گوي آن را نشنيده و به دل هيچ انساني خطور کرده است.وَمَا لَكُمْ لاَ تُقَاتِلُونَ فِي سَبِيلِ اللّهِ وَالْمُسْتَضْعَفِينَ مِنَ الرِّجَالِ وَالنِّسَاء وَالْوِلْدَانِ الَّذِينَ يَقُولُونَ رَبَّنَا أَخْرِجْنَا مِنْ هَـذِهِ الْقَرْيَةِ الظَّالِمِ أَهْلُهَا وَاجْعَل لَّنَا مِن لَّدُنكَ وَلِيًّا وَاجْعَل لَّنَا مِن لَّدُنكَ نَصِيرًا ؛چرا در راه  خدا و به  خاطر مردان  و زنان  و کودکان  ناتواني  که  مي  گويند  :، اي  پروردگار ما ، ما را از اين  قريه  ستمکاران  بيرون  آر و از جانب  خود  يار و مددکاري  قرار ده  ، نمي  جنگيد ?
خداوند بندگان مومنش را به جنگيدن در راه خود تشويق نموده و بيان مي دارد که جنگ در راه خدا بر آنان مقرر است و به سبب ترک آن شديدا مورد سرزنش قرار مي گيرند. پس فرمود: « وَمَا لَكُمْ لاَ تُقَاتِلُونَ فِي سَبِيلِ اللّهِ» و چرا در راه خدا نمي جنگيد در حالي که مردان و زنان و کودکان بيچاره و درمانده اي که راه و چاره اي ندارند، ستم بزرگي از جانب دشمنان بر آنها رفته است و دعا مي کنند که خداوند آنها را از اين سرزمين نجات دهد که ساکنانش به سبب کفر و شرک و اذيت و آزار مومنين و بازداشتن از راه خدا و بازداشتن از دعوت به سوي دينشان و هجرت کردن در راه خدا بر مومنان ستم مي کنند. و از خداوند مي خواهند که براي آنها سرپرست و ياوري قرار دهد، تا آنان را از اين سرزمين که ساکنانش ستمگرند نجات بدهد. پس جهاد شما به اين مفهوم از باب جنگيدن، و دفاع از خانواده و فرزندان زيردستانتان است، اين از باب جهادي نيست که هدف از آن نابود کردن کافران و به غنيمت بردن اموال و تصرف نمودن سرزمين و ديارشان است، هرچند که اين نوع از جهاد نيز فضيلت بزرگي دارد و هرکس آن را ترک نمايد به شدت مورد سرزنش قرار مي گيرد. اما پاداش و فايده جهادي که براي نجات دادن درماندگان و مظلومان صورت مي گيرد بيشتر و بزرگتر است. چون اين جهاد از باب دفع دشمنان است.تفسیر راستین
ترجمه تیسیر الکریم الرحمن

جلد اول، دوم و سوم

تألیف:
علامه شیخ عبدالرحمن بن ناصر السعدی «رحمه الله»
متوفای 1376 هجری قمری (1334هجری شمسی)

ترجمه:
محمد گل گمشادزهیيَا بَنِي إِسْرَائِيلَ اذْكُرُواْ نِعْمَتِيَ الَّتِي أَنْعَمْتُ عَلَيْكُمْ وَأَوْفُواْ بِعَهْدِي أُوفِ بِعَهْدِكُمْ وَإِيَّايَ فَارْهَبُونِ ، ای بنی اسرائیل! به یاد آورید نعمت من را که بر شما ارزانی داشتم، و به پیمان من وفا کنید تا به پیمان شما وفا کنم، و فقط از من بترسید.
وَآمِنُواْ بِمَا أَنزَلْتُ مُصَدِّقاً لِّمَا مَعَكُمْ وَلاَ تَكُونُواْ أَوَّلَ كَافِرٍ بِهِ وَلاَ تَشْتَرُواْ بِآيَاتِي ثَمَناً قَلِيلاً وَإِيَّايَ فَاتَّقُون ، و به آنچه که من نازل کرده ام و تصدیق کننده چیزی است که با شما است، ایمان بیاورید، و نخستین  کافر به آن نباشید، و آیات مرا به بهای اندکی نفروشید، و فقط از من بترسید.
وَلاَ تَلْبِسُواْ الْحَقَّ بِالْبَاطِلِ وَتَكْتُمُواْ الْحَقَّ وَأَنتُمْ تَعْلَمُونَ ، و حق را با باطل نیامیزید و حق را کتمان نکنید در حالی که شما می دانید.
وَأَقِيمُواْ الصَّلاَةَ وَآتُواْ الزَّك